หลายครั้งที่ระบบเสียงเกิดปัญหา "เสียงขาดหาย" หรือ "มีเสียงจี่รบกวน" สาเหตุมักไม่ได้มาจากเครื่องเสียงราคาแพง แต่กลับมาจากจุดเล็กๆ อย่างสายสัญญาณที่ชำรุด การดูแลรักษาอย่างถูกวิธีจะช่วยให้คุณประหยัดงบประมาณและคงประสิทธิภาพของเสียงไว้ได้ดีที่สุดเสมอ
1. การม้วนเก็บสายอย่างถูกวิธี
กฎเหล็กคือห้ามพับสายเป็นมุมหักเด็ดขาด เพราะจะทำให้ลวดทองแดงด้านในขาดออกจากกันได้ง่าย แนะนำให้ม้วนแบบวงกลมหลวมๆ ตามธรรมชาติของสาย หากเป็นไปได้ควรฝึกการม้วนแบบ **“Over-Under”** ซึ่งเป็นการบิดสลับด้านเพื่อไม่ให้สายภายในเกิดความเครียด (Stress) และช่วยให้เวลาใช้งานครั้งต่อไปสายจะไม่พันกัน
2. สภาพแวดล้อมในการจัดเก็บ
ศัตรูตัวฉกาจของฉนวนสายสัญญาณคือความร้อนจัดและความชื้น ความร้อนจะทำให้ยางหรือพลาสติกที่หุ้มสายกรอบและแตกได้ง่าย ส่วนความชื้นจะทำให้เกิดคราบออกไซด์ (สนิมเขียว) บนตัวนำทองแดงภายใน ควรเก็บสายไว้ในกระเป๋าหรือกล่องที่แห้งและหลีกเลี่ยงการวางตากแดดเป็นเวลานาน
3. หมั่นทำความสะอาดหน้าสัมผัส
คราบสกปรกที่เกาะอยู่บนหัวต่อ RCA หรือ XLR จะขัดขวางการเดินทางของสัญญาณเสียง ควรใช้สำลีชุบไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์ (Isopropyl Alcohol) หรือใช้สเปรย์ทำความสะอาดหน้าสัมผัส (Contact Cleaner) เช็ดทำความสะอาดบริเวณหัวต่อเป็นประจำทุก 3-6 เดือน เพื่อให้การนำไฟฟ้าเป็นไปอย่างเต็มประสิทธิภาพ
4. วิธีการเสียบและถอดที่ถูกต้อง
เวลาต้องการถอดสายสัญญาณออกจากเครื่องเสียง **ห้ามดึงที่ตัวสาย** โดยเด็ดขาด เพราะแรงดึงจะไปเค้นจุดบัดกรีภายในหัวต่อจนหลุดหรือขาดในได้ ควรจับที่บริเวณ "ตัวถังของหัวต่อ" แล้วออกแรงดึงในแนวตรงอย่างระมัดระวัง
5. ตรวจสอบสภาพทางกายภาพสม่ำเสมอ
ควรหมั่นสังเกตว่าสายเริ่มมีการบวม ผิวเริ่มเหนียว หรือหัวต่อเริ่มหลวมหรือไม่ หากพบความผิดปกติควรรีบแก้ไขหรือเปลี่ยนใหม่ทันที เพราะสายที่ชำรุดอาจทำให้เกิดการลัดวงจรและส่งผลเสียต่อภาค Input/Output ของเครื่องเสียงราคาแพงของคุณได้
เคล็ดลับเพิ่มเติม:
การใช้สายรัด (Cable Tie) แบบตีนตุ๊กแกช่วยจัดระเบียบสายหลังจากม้วนเสร็จ จะช่วยป้องกันไม่ให้สายคลายตัวและไปพันกับสายเส้นอื่น ซึ่งลดโอกาสการเกิดการกระชากเสียหายได้เป็นอย่างดี